हरायो पिङ हाल्ने चलन, कमेरो र रतोमाटोले घर सिंगार्ने चलन पनि

असोज २५, सोलुखुम्बु । दशैमा एक पटक भुई छोड्न पर्छ भन्ने मान्यता अनुरुप लगाइने पिङ हराउदै गएका छन् । दशैको फुलपाती देखी पुर्णिमा सम्म लगाइने लिङ्गे पिङ पछिल्लो समय हराउदै गएका हुन । केही वर्ष अघि सम्म गाउँ घर सहर बजारका टोल टोलमा लिङ्गे पिङ र रोटे पिङ देखीने गथ्र्यो ।

तर पछिल्लो केही वर्ष यता लिङ्गे पिङ्गको चलन लोप हुदै गएको हो । गाउँमा युवाहरु बैदेशीक रोजगारीका लागी बाहिरीदा दशैको महत्व सँगै लिङ्गे पिङ लगायत जस्ता पुराना संस्कार संस्कृति लोप हुदैँ गएका हुन । बैदेशीक रोजगारका कारण सिर्जनसिल युवाहरु विदेशमा रहदा देशमा जनसक्तीको अभाव र सृजनात्मकता कम हुदै गएको हो ।

बैदेशीक रोजगारी मात्रै नभएर पछिल्लो पुस्तामा चाडपर्व प्रतिको मोह र संस्कृति लोप हुने प्रतिको चिन्ता कम हुदा पनि यस्तो अवस्था आएको समाजका अगुवाहरुको भनाई छ ।

नयाँ पुस्ता मोवाइलमा र इन्टरनेटमा व्यस्त हुन्छन, पुराना पुस्तामा जोश जाँगर हराउँदै गएकोले गाउँमा पिङ हाल्ने, दशैका लागी नयाँ र पुराना कामहरु गर्ने चलन हराउँदै गएको हो । पिङ मात्रै नभएर गाउँघरमा कमेरो र रातो माटोले घर लिप्ने चलन पनि कम हुँदै गएको छ । बजारमा आयातित रंग र चुनाले कमेरो र रतोमाटोलाई समेत प्रतिस्थापन गरिदिएको हो ।

यससँगै परम्परागत घर समेत लोप हुँदै जाँदा कमेरो र रातोमकाटोको चलन हराउँदै गएको हो । पहिले ढुंगामाटो र खरको छानो भएका घर हरु हुन्थे त्यसमा माटोले मात्र्र सिँगार्न सकिन्थ्यो तर आधुनिक जमानामा पक्की र कंक्रिटले बनाइएको, टिन र जस्थताका छनो भएका घर हुने भएकाले बजारीया रँगहरु प्रयोग गर्ने बाध्यता रहिआएको सल्लेरीका स्थानीयहरुको भनाई छ ।

सेतो कमेरो र रातो माटोले घर सिँगार्ने, पिङ हाल्ने लगायत जस्ता पुराना चलन र संस्कार हराउँदै जादा नेपालंस्कृतिको अस्तीव्तनै धरापमा पर्दै गएको विज्ञहरु बताउँछन ।