सोलुखुम्बुमा साकेला उभौली सुरु

बैशाख २९, सोलुखुम्बु । किरात राई समुदायको मौलिक तथा सांस्कृतिक चाड साकेला उभौली आजबाट सोलुखुम्बु लगायत किराँत बाहुल्य क्षेत्रहरूमा विधिपूर्वक सुरु भएको छ । किराँत राईहरू वर्षमा दुई पटक—साकेला उभौली (बैशाख) र साकेला उद्यौली (मंसिर) महिनामा धुमधामका साथ मनाउने परम्परा छ । साकेला उभौलीले नयाँ बाली रोप्नुअघि सिमेभूमे पूजा गरी प्रकृति, पितृ र देवीदेवतासँग आशीर्वाद मागिने चलन छ।

“समय साल राम्रो होस्, अन्नवाली सप्रियोस, सहबसोस र अनिकाल नलागोस्“ भन्ने कामनासहित सामूहिक रूपमा साकेला सिली नाचिन्छ। यो पर्वले केवल बालीको सुरुवात मात्र होइन, समृद्धि, एकता र सहअस्तित्वको सन्देश पनि दिन्छ । यता, अन्नवाली पाकेपछि मनाइने साकेला उद्यौलीमा भने नयाँ अन्न पितृलाई चढाई खाने परम्परा छ। दाजुभाइ, चेलीमाईती, इष्टमित्रहरू भेला भई नयाँ बालीको स्वाद लिँदै खुसीयाली साटासाट गरिन्छ । साकेला पर्व किराँत राईहरूको सांस्कृतिक एकता र पहिचानको प्रतीक हो । हाल यो पर्व नेपाल मात्र नभई, विदेशस्थित किराँती समुदायले समेत भव्य रूपमा मनाउन थालेका छन् ।

साकेला नाच र संस्कारलाई नयाँ पुस्तासम्म पु¥याउन यो पर्व संस्कृति हस्तान्तरणको माध्यम समेत बन्दै गएको छ । पछिल्लो समय युवापुस्तामा किरात संस्कृति प्रतिको आकर्षण झन् बढ्दो छ । ढोल, झ्याम्टा, सेउली, चमर बोकेर साकेला सिलीमा रमाउने क्रमले अन्य जातजातिका युवायुवतीहरूलाई पनि आकर्षित गरेको छ । यसरी साकेला उभौली केवल धार्मिक वा सांस्कृतिक पर्व नभई सांस्कृतिक पर्यटन प्रवद्र्धन गर्ने एउटा महत्वपूण माध्यमका रूपमा स्थापित हुँदै गएको छ ।