मोन्था चक्रवातको प्रभावपछि कृषकलाई सावधानी अपनाउन कृषि ज्ञान केन्द्र सोलुखुम्बुको आग्रह

कार्तिक १४, सोलुखुम्बु । हालैको लगातार मोन्था चक्रवातको प्रभावले सोलुखुम्बु जिल्लासहितका विभिन्न स्थानमा धानबाली र अन्य कृषि उत्पादनमा ठूलो क्षति पुगेको छ । यसै सन्दर्भमा कृषि ज्ञान केन्द्र सोलुखुम्बुले कृषकहरूलाई क्षति न्यूनीकरणका लागि आवश्यक सावधानी र उपायहरू अपनाउन आग्रह गरेको हो ।

कृषि ज्ञान केन्द्रका अनुसार, खेतमा जमेको पानी तुरुन्तै निकाल्ने कार्य पहिलो प्राथमिकता हुनुपर्ने बताइएको छ । खेतमा जम्मा भएको पानीलाई निकास मार्ग बनाएर बाहिर निकाल्न, काटिसकेको धानलाई जमिनको सतहभन्दा माथि पर्ने गरी काल्ला, अलि वा भिरालो भागमा राख्न किसानहरूलाई सुझाव दिइएको छ । यदि घाम लाग्ने सम्भावना छ भने तारपोलिन वा प्लास्टिकको प्रयोग गरेर सुकाउने ठाउँ व्यवस्था गर्न, माटोमा डुबेका गाभा उल्ट्याएर घामतिर फर्काउन तथा भिजेका धानहरूलाई हावा चल्ने ठाउँमा पातलो तहमा फैलाएर सुकाउन आग्रह गरिएको छ । लगातार पानी पर्ने सम्भावना भएमा छानामुनि वा अस्थायी प्लास्टिक शेड बनाएर सुकाउने सल्लाह पनि केन्द्रले दिएको छ ।

पूर्ण रूपमा सुक्नासाथ मात्र धान भण्डारण गर्न र आंशिक रूपमा पलाउन थालेका धानलाई दाना, च्यूरा वा पशुखाद्यको रूपमा प्रयोग गर्न किसानलाई सुझाव दिइएको छ । राम्रो अवस्थामा रहेका धानहरू छुट्याएर मात्र भण्डारण गर्न पनि केन्द्रले आग्रह गरेको छ । दीर्घकालीन सिफारिसका रूपमा, कृषि ज्ञान केन्द्रले धान काट्ने समयअघि मौसमी पूर्वानुमान हेर्ने बानी बसाल्न, धान सुकाउनेका लागि उचो जग वा प्लास्टिक शीट प्रयोग गर्न र सामुदायिक सुखाउने केन्द्र वा ड्रायर उपलब्ध भए प्रयोग गर्न सुझाव दिएको छ ।

यस्तै, सोलुखुम्बुका उच्च भू–भागमा लगाइएका फलफूल बालीहरू सुन्तला, किवी, अंगुर आदिमा मनसुन रोकिनासाथ सुरु हुने चिसो मौसमका कारण ढुसी रोगको जोखिम उच्च हुने जनाइएको छ । त्यसैले, ढुसीनाशक विषादी कार्वेन्डाजिम वा मेन्कोजेब २–३ ग्राम प्रति लिटर पानीका दरले हप्तामा दुई पटक छर्कन कृषकहरूलाई सिफारिस गरिएको छ । कृषि ज्ञान केन्द्रले किसानहरूलाई समयमै आवश्यक सावधानी अपनाउन अनुरोध गर्दै प्राकृतिक विपद्बाट हुने क्षति न्यून पार्न सामूहिक प्रयास आवश्यक रहेको जनाएको छ ।