खोटाङमा आत्महत्या दर बढ्दो, सरोकारवाला निकाय मौन रहेको गुनासो

मंसिर ५, खोटाङ । खोटाङमा पछिल्ला वर्षहरूमा आत्महत्या घटनामा तीव्र वृद्धि हुँदा पनि सम्बन्धित सरकारी तथा गैरसरकारी निकायहरू प्रभावकारी रूपमा सक्रिय नदेखिएको भन्दै आलोचना भएको छ । दिक्तेलमा मञ्चन गरिएको सामाजिक सडक नाटक ‘शून्यदेखि शिखरसम्म’ को छैटौँ शोपछि आयोजित सार्वजनिक छलफलमा कानुन व्यवसायी तथा जनप्रतिनिधिहरूले आत्महत्या जस्तो संवेदनशील विषयप्रति निकायहरूको उदासीनता चिन्ताजनक रहेको बताएका हुन् ।

छलफलमा अधिवक्ता ओम प्रकाश घिमिरेले खोटाङमा निरन्तर बढिरहेको आत्महत्या दर मानवअधिकार र सामाजिक संरचनामाथिको गम्भीर चुनौती भएको उल्लेख गर्दै समस्या विकराल बन्दै गएको तर जिम्मेवारी लिने कोही नभएको बताउनुभयो । उहाँलाई आत्महत्या का घटनाहरू रोकथामका लागि स्थानीय तहदेखि जिम्मेवार निकायसम्म समन्वित रूपमा अघि नबढ्दा समस्या झनै जटिल बनेको टिप्पणी गर्नुभयो ।

त्यस्तै पूर्वसंविधानसभा सदस्य दुर्गा जयन्ती राईले मानसिक स्वास्थ्य सेवा, परामर्श तथा समुदाय–आधारित दिगो कार्यक्रम अभावमा सम्बन्धित निकायहरू मौन बस्नु गम्भीर लापरवाही भएको बताउनुभयो । आत्महत्या रोकथामका लागि सामूहिक नीति, अभियान र सेवा पहुँच विस्तार अहिले अपरिहार्य रहेको उहाँको भनाई छ । यस्तै दिक्तेल रूपाकोट मझुवागढी–१२ का वडाध्यक्ष दान बहादुर राईले नाटकले जिल्लाको वर्तमान अवस्थालाई प्रत्यक्ष रूपमा चित्रण गरेको उल्लेख गर्दै समुदाय, परिवार तथा संस्थाहरू सबैले जिम्मेवारीपूर्वक अघि बढ्नुपर्नेमा जोड दिनुभयो ।

‘शून्यदेखि शिखरसम्म’ नाटकको तेस्रो दिन पाँचौँ शो दिक्तेल बहुमुखी क्याम्पसमा र दोस्रो शो जिल्ला समन्वय समिति अगाडि मञ्चन गरिएको थियो । दुबै स्थानमा विद्यार्थी, अभिभावक, शिक्षक, कर्मचारी, स्थानीय बासिन्दा तथा जनप्रतिनिधिहरूको उल्लेखनीय सहभागिता रहेको कार्यक्रम संयोजक सन्जय कुमार राईले जानकारी दिनुभयो ।

उहाँका अनुसार आत्महत्या रोकथामका विषयमा सामुदायिक चेतना बढाउन यस्ता कार्यक्रम अत्यन्त प्रभावकारी रहेका छन् । सहभागीले प्रस्तुत नाटक र छलफलजस्तै सार्वजनिक संवाद, जनचेतना कार्यक्रम तथा मानसिक स्वास्थ्य सम्बन्धी सेवा विस्तारलाई निरन्तरता दिनुपर्ने निष्कर्ष निकालेका छन् ।